Қазақстандықтар депозиттерде рекорд сома жинады
Фото: depositphotos.comҚазақстандықтар банктік депозиттерде 30 триллион теңгеден астам қаражат сақтап отыр. Бұл депозиттерге кепілдік беру жүйесі құрылғаннан бергі рекорд көрсеткіш. Қазақстандықтардың жинақтары қалай өзгеріп жатқаны және олардың қандай салым түрлерін таңдайтыны туралы Қазақстанның депозиттерге кепілдік беру қорынан (ҚДКБҚ) хабарлады, деп жазады Tengrinews.kz.
Жаңа рекорд
2026 жылдың екінші тоқсанының қорытындысы бойынша жеке тұлғалардың депозиттерінің жалпы сомасы 30 триллион теңгеден асты. Тек үш айдың ішінде ол 1,9 триллион теңгеге немесе 7 пайызға артты. Бір жыл ішінде қазақстандықтар банктердегі жинақтарын 4,6 триллион теңгеге немесе 18,3 пайызға көбейткен.
Тоқсандық өсімнің басым бөлігін теңгедегі депозиттер қамтамасыз етті - салымдардың жалпы сомасы өсімінің 96 пайызы соларға тиесілі. ҚДКБҚ бұл көрсеткіштің бақылау жүргізілген бүкіл уақыт ішіндегі теңгелік депозиттердің ең ірі абсолюттік өсімі екенін атап өтті.
Қор мұндай қарқынды, соның ішінде, жоғары мөлшерлемелермен байланыстырады. Тоқсанның көп бөлігінде банктер кейбір депозиттер бойынша жылдық 20–20,5 пайыз деңгейінде кірістілік ұсынды.
Қазақстандықтар ақшаны шетел валютасында сирегірек сақтай бастады
Тағы бір рекорд - валюталық салымдардың үлесі алғаш рет 20 пайыздан төмен түсті. Екінші тоқсанның қорытындысы бойынша ол 19,8 пайызды құрады.
Салыстырмалы түрде айтсақ: 2015 жылы халықтың валюталық салымдарының үлесі 80 пайызға дейін жететін.
Бұл ретте екінші тоқсанда валюталық депозиттердегі ақша сомасы іс жүзінде өзгерген жоқ. Ресми түрде ол 77,8 миллиард теңгеге өсті, алайда бұл өсімнің үштен екісі валюта бағамдарының өзгеруіне байланысты. Егер осы әсерді алып тастасақ, нақты өсім небәрі 25,6 миллиард теңгені құрады.
Шоттарда қанша ақша сақталады?
ҚДКБҚ салымшыларды үш топқа бөледі:
жаппай сегмент - шоттарында 15 миллион теңгеге дейін;
орташа - 15-тен 50 миллион теңгеге дейін;
ірі - 50 миллион теңгеден жоғары.
Ақшаның негізгі бөлігі әлі де бірінші топқа тиесілі. Халықтың депозиттердегі барлық қаражатының 49,3 пайызы 15 миллион теңгеге дейінгі салымдарға тиесілі. Егер тек теңгедегі салымдарды алсақ, олардың үлесі тіпті жоғары - 55,6 пайыз.
15-тен 50 миллион теңгеге дейінгі депозиттерге барлық қаражаттың 19,2 пайызы, ал 50 миллионнан асатын салымдарға 31,5 пайызы тиесілі. Бұл ретте орташа сегменттің үлесі біртіндеп артып келеді: алты жыл бұрын ол 11,8 пайыз болған еді.
Қазақстандықтар қандай депозиттерді таңдайды?
Қор деректеріне сүйенсек, мерзімді депозиттерге деген қызығушылық айтарлықтай артқан. Небәрі жеті айдың ішінде - 2025 жылғы 1 желтоқсаннан 2026 жылғы 1 шілдеге дейін - мұндай салымдардағы сома бес есеге: 1,1-ден 5,6 триллион теңгеге дейін өсті.
Дегенмен, ақшаның басым бөлігі бұрынғысынша теңгедегі қарапайым мерзімсіз депозиттерде сақталып отыр - 9,7 триллион теңге. Тағы 2,5 триллион теңге ұлттық валютадағы жинақ депозиттеріне тиесілі.
ҚДКБҚ базалық мөлшерлеме төмендегеннен кейін депозиттердің кірістілігі де біртіндеп төмендейтінін атап өтті. Алайда қор салымдар көлемінің күрт азаюын күтпейді.
Бұған дейін сарапшылар 2026 жылғы маусым айының соңында Қазақстан банктеріндегі жеке тұлғалардың депозиттерінің көлемі 25 триллион теңгеге жуықтағанын айтқан.
