Жүрек-қан тамыр жүйесінің аурулары қазіргі таңда қоғамдық денсаулық сақтау саласындағы өзекті мәселелердің бірі болып отыр. Дүниежүзілік статистика мәліметтеріне сәйкес, аталған патологиялар өлім-жітім құрылымында жетекші орын алады. Соңғы жылдары бұл аурулардың жасару үрдісі байқалуда.
Жүрек-қан тамыр ауруларының дамуына әсер ететін негізгі қауіп факторларына артериялық гипертензия, дислипидемия, темекі шегу, артық дене салмағы, гиподинамия және созылмалы стресс жатады. Аталған факторлар коронарлық артериялардың зақымдануына, атап айтқанда атеросклероздың дамуына әкеледі.
Коронарлық артериялардағы атеросклероз жүрек бұлшықетіне қан жеткізілуінің төмендеуіне себеп болады. Бұл өз кезегінде стенокардия, миокард инфаркті сияқты ауыр асқынуларға алып келуі мүмкін.
Осыған байланысты жүрек қан тамырларының жағдайын дер кезінде және нақты бағалау маңызды. Қазіргі клиникалық тәжірибеде кеңінен қолданылатын тиімді диагностикалық әдістердің бірі — коронография. Бұл инвазивті зерттеу әдісі коронарлық артериялардың анатомиялық құрылымын, тарылу дәрежесін және орналасуын дәл анықтауға мүмкіндік береді.
Коронография нәтижелеріне сәйкес емдеу тактикасы таңдалады. Коронарлық артериялардың айқын тарылуы анықталған жағдайда, перкутандық коронарлық араласу әдістері, соның ішінде стенттеу кеңінен қолданылады.
Стенттеу — тарылған немесе бітелген артерия аймағына арнайы металл құрылғы — стент орнату арқылы қан ағымын қалпына келтіруге бағытталған жоғары тиімді медициналық процедура. Аталған әдіс ашық хирургиялық араласусыз жүргізіледі және пациенттің тез оңалуына мүмкіндік береді.
Стенттеудің негізгі артықшылықтарына коронарлық қан айналымының қалпына келуі, клиникалық симптомдардың азаюы, миокард инфарктінің алдын алу және өмір сапасының жақсаруы жатады.
Жүрек-қан тамыр ауруларының алдын алу шаралары да аса маңызды. Бұл ретте салауатты өмір салтын сақтау, дұрыс тамақтану, тұрақты физикалық белсенділік, қан қысымы мен холестерин деңгейін бақылау, сондай-ақ профилактикалық медициналық тексерулерден уақтылы өту ұсынылады.
Қорытындылай келе, жүрек-қан тамыр ауруларын ерте кезеңде анықтау және заманауи емдеу әдістерін қолдану халық денсаулығын сақтаудың негізгі бағыттарының бірі болып табылады.Автор: дәрігер-кардиолог
Ләззат Серікқызы Жубанова